Vatandaş arka arkaya gelen zamlarla başa çıkamayınca yine kredi kartlarına yüklendi. Harcamalar geçen yıla göre yüzde 12 arttı.

Türkiye’de 2009 yılının ilk 6 aylık döneminde, yerli ve yabancı kredi kartlarıyla yurt içinde yapılan iÅŸlemlerin cirosu 98 milyar lira oldu.

Bankalararası Kart Merkezi (BKM), yılın ilk altı aylık dönemine ilişkin kredi kartı ve banka kartı kullanım verilerini açıkladı.

2009 yılının ilk altı ayındaki veriler, geçen yılın aynı dönemiyle karşılaştırıldığında, kredi kartıyla yapılan işlemlerin cirosunda yüzde 12 artış yaşandığı gözlendi.

Yılın ilk altı aylık döneminde banka ve kredi kartlarıyla yapılan iÅŸlemlerin tutarı 187 milyar lira oldu. Daha çok nakit çekim aracı olarak kullanılan banka kartının alışveriÅŸlerde kullanım adedi, yılın ilk altı ayında, bir önceki yıla göre yüzde 42 oranında arttı. Banka kartıyla yapılan alışveriÅŸ cirosundaki artış yüzde 34′ü buldu.

İlk altı ayda kredi kartıyla yapılan harcamalarda cirodan en büyük pay yüzde 16,1 ile marketler ve alışveriş merkezlerinin oldu. İkinci sırayı yüzde 13 ile benzin ve yakıt istasyonları, üçüncü sırayı, yüzde 9 ile giyim ve aksesuar sektörüyle başa baş giden telekomünikasyon sektörü aldı.

Kredi kartlarından alınan aidatlar tüketicinin tepkisini çekiyor. Bankalar da gizli kapaklı aidat alma peşinde. İşte yeni oyun;

Kredi kartları aidatlarına yönelik tüketicilerden gelen tepkiler büyürken, bankaların kredi kartı aidatı almak için her gün yeni yöntem geliştirdikleri ortaya çıktı.

Ä°LK YIL ALINMAZ OYUNU

Son dönemde kredi kartı aidatlarına ilişkin tartışmaların artması üzerine, tüketicilerin kredi kartı alırken bankalardan ne kadarlık aidat alındığını sorduklarını tespit edildi.

Bankaların, bu durumu aşmak için, kredi kartlarından ilk yıllarda aidat almama formülü buldukları belirlendi. Kredi kartı pazarlayan banka personelinin de, müşterilere ‘Kredi kartından aidat alınmıyor’ dediği öğrenildi. Bu yöntemle tüketicilerin kredi kartından aidat alınmadığını düşünerek, bankadan kredi kartı aldıkları bildirildi.

SONRAKİ YILLAR İÇİN ÜCRET ALINIYOR

Ancak aynı bankanın kredi kartı sözleşmesine, ‘ilk yıl kredi kartından aidat alınmaz’ şeklinde hükümler koyarak, ilerleyen yıllarda aidat alınmasının önünü açtığı tespit edildi. Bu gelişme üzerine BDDK, kredi kartlarından alınan aidatlarla ilgili, daha geniş kapsamlı bilgiler yayınlamaya başladı. Bu çerçevede, ilk yılın ardından ikinci ve üçüncü yıllarda kredi kartlarından aidat alan bankalar teşhir ediliyor. Böylece, tüketicilerin aidatlar konusunda kandırılmasının önüne geçiliyor.

KART ALIRKEN DÄ°KKAT!

BDDK yetkilileri, kredi kartı almak isteyen tüketicilerin, BDDK’nın internet sitesinde yayınlanan bankalarla ilgili kredi kartı özelliklerinin tamamını incelemesini tavsiye ediyor. BDDK, tüketicilere, ‘kredi kartı faiz ve aidatlarını karşılaştırmadan kart almayın’ uyarısında bulundular.

Kredi kartlarında beklenen haber geldi. Basının karşısına geçen Ali Babacan önemli açıklamalarda bulunuyor.

31 Mayıs itibariyle temerrüte düşen kredi kartı borçları taksitle yeniden yapılandırılacak. Bunda faiz artış oranı Merkez Bankası tarafından belirlenecek. Düzenlemeyle kredi kartı ücretine üst limit getirildi.

Asgari ödeme tutarını yüzde 30′a kadar artırmaya ve yüzde 10′a kadar azaltmaya BDDK yetkili olacak. Borç 30 gün içinde ödenirse faizde artış yok. Taksitli ödeme altı ay için 1.4, 12 ay için 1.8 faiz olacak.

Bakan Babacan bir de örnek verdi. Kredi kartında eski sistemde bin liralık borç için bin 300 lira ödeniyordu. Yeni uygulamayla bin 80 lira olacak. Ödeme planı imzalanırsa masraflar borçlu tarafından ödenecek.

Döviz geliri olmayan firmalar da döviz kredisi kullanabilecekler. Döviz geliri olanlar için vade sınırı kalktı. Tüketicilerin döviz cinsinden ve dövize endeksli yurt içi ve yurt dışından kredi almalarının önüne geçildi. Amaç hem tüketiciyi korumak hem de dövizin yurt içinde kalmasını sağlamak

Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, Bankalar Birliği Başkanı Ersin Özince ve Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, kart borçlarına ve kredi kullanımına ilişkin düzenlemelere yönelik basın toplantısı düzenledi.Babacan toplantıda şunları söyledi:

“Kredi kartlarıyla ilgili üç önemli ayak var. Düzenlemeyle yıllık kart kullanım bedeli 3.500 liraya kadar olan kartlarda 35 lira, 3500 ve daha fazla olan kartlar için limitin yüzde 1′ini geçmeyecek ÅŸekilde belirlenecek. Kart hamili iptal ettirmek istediÄŸi zaman borcunu 90 gün içinde ödemek kaydıyla iptal edebilecek.

ASGARÄ° TUTAR YÃœZDE 10′A DÜŞEBÄ°LECEK

Asgari ödeme tutarını yüzde 30′a kadar artırmaya ve yüzde 10′a kadar azaltmaya BDDK yetkili olacak. Åžu an bu oran yüzde 20.

KART BORÇLARINA YAPILANDIRMA

31 Mayıs 2009 tarihi itibariyle ödeme ihtarı çekilmiÅŸ, icra takibi baÅŸlamış ya da banka tarafından takibe uÄŸramış kredi kartı borçları için yeni bir ödeme planı uygulanacak. Kanun çıktıktan sonra 60 gün içinde bu imkandan yararlanabilecekler. 31 Mayıs 2009 tarihine kadar geçen sürede ödemeye esas borç tutarı hesaplanacak. Ödemeye esas borcun 30 gün içinde ödenmesi durumunda herhangi bir faiz hesaplanmayacak. Taksitle ödeme olursa borcun tutarı 6 aylık vade için 1,04, 12 ay için 1,28 katsayıyla çarpılacak. Oranlar belirlenirken tüketici kredi faiz oranlarına yakın oranlar alınarak ödeme sıkıntısına girilmesi engellenecek.”

TAKSÄ°TLER NASIL OLACAK?

Önceki dönemlere ait 1000 liralık bir borç üç yılda 1502 lira olacak. Eğer kart borçlusu 60 gün içinde öderse 1502 lirayı ödeyerek borcunu kapatacak. 6 ayda ödemek isterse tutar 1562 lira olacak ve eşit taksitle ödenecek. 36 ayda ödemek isterse aylık 52 lira oluyor.

Kasım 2008′de borca düşen birinin aylık yüzde 5′lik gecikmeyle borcu 1.081 lira borcu oluyor. 36 aya kadar aylık 37 liralık taksitlerle bu borcu ödemek mümkün.

Kredi kartında tahsili gecikmiş borç oranı 3.107 milyar lira düzeyinde bulunuyor. Nisan sonu itibariyle tahsili gecikmiş kredi kartı sayısı 1.3 milyon, kişi sayısı 874 bin 657 seviyesinde.

BORÇLARIN YARISI 1000 LİRANIN ALTINDA

Babacan, takipteki borçların yaklaşık yarısının 1000 lira ve altındaki borçları kapsadığını söyledi. Borçlu vatandaşların yarısı aylık 37 lira taksitle borcunu ödeyebilecek.

DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİDE FİRMALARA YENİ İMKANLAR

Firmaların riskini artırmayacak yeni bir sisteme geçiyoruz. Döviz geliri olan yine kredi kullanmaya devam edecek. 18 ay olan vade sınırı kalkıyor. Döviz geliri olmayanlara da kredi kullanma imkanı sağlanıyor. Bu kapsamda şirketler, vadesi 1 yıldan fazla tutarı 5 milyon dolardan fazla olmak üzere döviz kredisi kullanabilecekler. Alt sınır olmasının sebebi, risk kontrolünün daha iyi yapılabilmesi.

Bayram alışverişini kredi kartlarıyla ödemek isteyenler kötü bir sürprizle karşılaştı. İşte o kötü sürpriz;

Ramazan Bayramı arefesinde alışveriş yapan tüketicilerin aşırı kullanımı sonucu kredi kartı ödemelerinde aksamalar yaşanıyor. Kasa önlerinde pos makinalarında yaşanan sorunlar nedeniyle uzun kuyruklak oluşurken, Tüketiciler Birlikleri bankalara tepki gösterdi.

Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Nazım Kaya, yaptığı açıklamada, yaptıkları tüm ikazlara karşın tüketicilerin bayram alışverişlerini kredi kartıyla yapmaya çalıştıklarını söyledi.

MaÄŸazalardan alışveriÅŸlerini tamamlayarak kasaya gelip ödemelerini kredi kartıyla yapmak isteyen tüketicilerin hayal kırıklığı yaÅŸadığını anlatan Kaya, ”Kredi kartının aşırı kullanımı nedeniyle bankalarla POS cihazları arasında ciddi oranda iletiÅŸim sorunu yaÅŸanması tüketiciyi bayram öncesi maÄŸdur etti” dedi.

Kaya, görevlilerin, tüketicilerden ”hatlar yoÄŸun, hat düştü” diyerek kredi kartı yerine nakit para talep ettiÄŸini ifade ederek, şöyle konuÅŸtu:

”Tüketiciler, bayram alışveriÅŸinin bedelini nakit ödeme yapmaya zorlanıyorlar. Bu durum kiÅŸinin aylık bütçesini sarsabilir. YaÅŸananlar bankaların, bu tip yoÄŸun alışveriÅŸ dönemleri için sistemlerini hazır hale getiremeyip, yeterince iletiÅŸim hattı saÄŸlayamadıklarını gösteriyor.

İş yeri sahipleri alışveriş öncesi tüketiciyi kartlı ödeme yapılamadığı yönünde uyarması gerekir. Bankalar tüm teknolojik imkanlarını devreye sokarak tüketicilere taahhüt ettikleri şekilde rahat alışveriş olanaklarını sağlamak durumundadırlar. Kartı verirken hızlı alışveriş güvencesi veren bankaların bu tutumu ayıplı hizmettir.

Tüketicilerin hakkını savunmaları açısından konunun takipçisi olacağız, diÄŸer önemli günlerde de benzer sıkıntıların yaÅŸanmaması için ÅŸimdiden giriÅŸimlerin yapılmasını bekliyoruz.”